BULGARİSTAN'DA EĞİTİM, YAŞAM, EKONOMİ VE GAYRİMENKUL ALIM SATIM PROSEDÜRLERİ


Bulgaristan

Bulgaristan Demokratik Halk Cumhuriyeti Türkiye'nin kuzey batı komşusu olup, kuzeyden Romanya, batıdan Yugoslavya ve güneyden Yunanistan ile sınırlandırılır. Kuzeyde Tuna ve doğuda Karadeniz tabii sınırlarını teşkil eder. Ekonomi ve ideolojik bakımdan Sovyetler Birliği’ne bağlıyken, 1989’da Rusya’da başlayan yeniden yapılanma ve batıya açılma politikası, Bulgaristan’da da hızla yayıldı ve komünizm eski hakimiyetini büyük ölçüde kaybetti. Balkan Dağları (Stara Planina) Bulgaristan'ı kuzeyde Tuna platosu, güneyde ise Trakya platosu olarak kabaca iki coğrafi bölgeye ayırır. Oldukça dağlık bir coğrafyaya sahip olan güney Bulgaristan'da Rodop ve Rila sıradağları yer alır. Ülkenin ve Balkanların en yüksek zirvesi olan 2925 metre rakımlı Musala Dağı da burada bulunmaktadır. Ülkenin en önemli ırmağı olan Tuna Nehri, aynı zamanda Romanya-Bulgaristan sınırını oluşturur. Bulgaristan sınırları içerisinde doğup, Yunanistan-Türkiye sınırını oluşturarak Ege Denizi'ne dökülen Meriç (Maritsa) Bulgaristan'ın en önemli nehirleridir. Ilıman bir kara iklimi mevcuttur. Yıllık ortalama sıcaklık 13°C, ocak ortalaması 0°C, temmuz 22°C’dir. Kuzey kısımları güneye nazaran daha soğuktur.

Yaşam

Bulgarlar aslen Orta Asya’dan gelen Avar Türklerindendir. M.S. 7. yüzyılda Tuna Nehrini geçerek Islav kabilelerini yendiler ve onları güneye sürdüler. Ancak, zamanla onların kültürlerini, dillerini benimsediklerinden kendi kültürlerini, dillerini unuttular ve Islavlaştılar. Bulgaristan’da halk diğer Balkan milletlerinden daha homojendir. Halkın % 88’i Bulgar, % 8,6’sı Türk, geri kalanları da Çingene, Romen, Yunanlı ve Yahûdiler teşkil eder. Buradaki Türkler Dobruca ve Rodop’ta, Varna gibi şehirlerde yaşamaktadır. İdari baskı ve Birinci-İkinci Balkan harplerinde Bulgarların katliam ve soygunları neticesi Türkler ülkenin en fakir sınıfı durumuna düşmüşlerdir. Yapılan büyük baskılar sonunda zaman zaman Türkler anayurda sığınmaya mecbur bırakılmaktadır. 1989 yılında 400.000’den fazla yurttaş Türkiye’ye göç etmiştir. Resmi dil Bulgarca olmakla beraber, halkın çoğu Türkçe, Rusça dillerini de bilmektedir. Kullanılan Islav alfabesine 1945’te yapılan reform ile üç Rus harfi de ilave edilmiştir. Hıristiyan nüfusun % 90’ı Ortodokstur. Halkın % 61’i şehirlerde yaşar. Şehirdeki binalar komünist ülkelerin ortak mimari tarzıyla yapılmaktadır. Sovyetlerle ilişkilerden sonra halk an’anevi geleneklerini terk etmiştir. Başlıca şehirleri Sofya, Filibe, Varna, Rusçuk’tur.

Ekonomi

1990'a değin devlet yönetiminde sosyalist ekonominin hâkim olduğu ülke, Doğu Bloğu' nun çözülmesi sonucu Sovyet pazarını kaybetmesi ve kapitalist ekonomiye eklemlenme sorunları nedeniyle 90'lı yıllar boyunca milli gelirin % 70'e yakın küçüldüğü çok ağır bir ekonomik bunalım yaşamıştır. Bulgar ekonomisi, 90'lı yılların sonundan itibaren toparlanma sürecinde ve Avrupa ülkeler arası en hızlı büyüyen ekonomileri arasında yer alır. Ekonomi ile ilgili bazı istatistik veriler şöyledir: Milli gelir (2001): $16,5 milyar, kişi başına düşen milli gelir: $3.500, devlet borçları: $10 milyar, devlet gelirleri (2000): $6,4 milyar, devlet giderleri (2000): $4,4 milyar, enflasyon (2001): % 3, ekonominin sektörlere göre dağılımı (2001): hizmet: % 57, endüstri: % 29, tarım: % 14. Çöken eski sistemin yerine, yeni sistemin yerleşmesinin sancılarını yaşayan Bulgaristan, Polonya ve Rusya gibi şok ekonomik paketler uygulamadı. Daha muhafazakâr bir ekonomik reform paketleri uyguladı. 2004 itibari ile NATO üyesi olan Bulgaristan 1 Ocak 2007'de de AB'nin tam üyesi olmuştur.

Eğitim

Okuma ve yazma oranı diğer Balkan ülkelerine nispeten daha yüksektir. 7 ila 15 yaşları arası eğitim mecbûridir. Sofya’da ve Plovdiv’de üniversiteler vardır. 2007 yilinda Avrupa birligine uye olan Bulgaristanda egitim uzman egitim kadrosu ve modern kosullarda sunulan egitim anlayisi ile Avrupa kalitesinde egitim alma imkanini sunar. Yasam masraflari ve ogrenim ucretleri acisindan diger ulkelere nazaran daha ekonomik kosullar sunan Bulgaristan son yillarda yuksek ogretimde cazip bir ulke haline gelmistir. Universitelerin bircogu Ingilizce egitim vermektedir, ve bu sebeple ulke ayni anda iki dili birden ogrenip gelistirme sansi sunar. Universite egitimi esnasinda Bulgarca ogrenme sansinida elde edebilirsiniz. Dahasi halkin cogu Rusca da konusabildigi icin dil gelisimi anlaminda oldukca cazip bir ulkedir. Bulgaristan ozellikle Turk ogrenciler icin daha cazip bir ulke haline gelmektedir. Turkiyeye yakin olmasi, LYS şartı aramamasi ve kultur olarak bize yakin olmasi en onemli etkenlerdir. Halkin beirli kismi Turkce konusabildigi icin ogrencilerin pek cok ulkede yasadigi uyum sorunu Bulgaristan’da daha az yasanmaktadir. Tum bunlarin yaninda, Bulgaristan ‘cifte vatadas’ konumundaki öğrencilere sağlanan fiyat avantajı ile Turkiye’de yasayan bu statudeki pek cok ogrenci icin pek cok ulkeden daha cazip hale gelmektedir.

Bulgaristan Gayrimenkul Alım-Satım Süreci

Yabancılar apartman dairesi satın alabilir fakat arsası olan villa ve ev satın alımlarında Bulgaristan’da şirket kurup bu şirket üzerinden gayrimenkul sahibi olabilirler. Tapu devir vergisi için %0.1-3, noter masrafları için %0.1-1.5, avukat masrafları için %1, tapu tescil masrafları için %0.1 ve gayrimenkul acentesi hizmet bedeli olarak %2.5-3 gibi bir ücret ödenmesi gerekir. Ortalama 17 gün içerisinde gayrimenkul sahibi olabilir ve daha sonrasında oturma izini başvurusunda bulunabilirsiniz.